Profil społeczny i analiza wybranych czynników ryzyka chorób sercowo‑naczyniowych u pacjentów zakwalifikowanych do operacji pomostowania aortalno‑wieńcowego
DOI:
https://doi.org/10.21164/pomjlifesci.121Słowa kluczowe:
BMI, cukrzyca, czynniki ryzykaAbstrakt
Wstęp: Choroby sercowo‑naczyniowe są zaliczane do chorób cywilizacyjnych i stanowią duży problem społeczny, ponieważ są główną przyczyną zgonów. Według danych Światowej Organizacji Zdrowia (World Health Organization – WHO), co roku z powodu chorób układu krążenia w krajach wysoko rozwiniętych umiera ponad 17,3 mln osób. W Unii Europejskiej liczba zgonów wynosi ponad 2 mln i stanowi 42% ogólnej umieralności. Celem pracy była analiza wybranych czynników ryzyka chorób sercowo‑naczyniowych u pacjentów zakwalifikowanych do chirurgicznej rewaskularyzacji serca oraz zarys ich profilu społecznego.
Materiał i metody: Badania zostały przeprowadzone wśród pacjentów zakwalifikowanych do operacji w Klinice Kardio‑ chirurgii Samodzielnego Publicznego Szpitala Klinicznego nr 2 Pomorskiego Uniwersytetu Medycznego w Szczecinie (SPSK‑2 PUM). Wzięło w nich udział 90 pacjentów. Badania zostały przeprowadzone metodą sondażu diagnostycznego z wykorzystaniem autorskiej ankiety oraz danych uzyskanych z dokumentacji medycznej.
Wyniki: Ocenie poddano wybrane modyfikowalne czynniki ryzyka chorób układu sercowo‑naczyniowego. W badanej gru‑ pie aktualnie palących było 15 (17%) osób. Najwięcej, 38 (42%) pacjentów nie paliło papierosów dłużej niż 2 lata. Na cukrzycę choruje 33 (37%) pacjentów. Ponad połowa – 47 (52%) badanych wskazała, że odżywia się nieracjonalnie. Większość pacjentów była otyła 37 (41%), w tym chorujących na cukrzycę – 18 i nie‑ chorujących – 19. Na nadciśnienie chorowało 58 (64%) pacjentów.
Wniosek: Potwierdzonymi w badaniach czynnikami predys‑ ponującymi do choroby wieńcowej były: cukrzyca, otyłość oraz palenie papierosów. Prewencja cukrzycy, zaprzestanie palenia tytoniu, zmiana stylu życia powinny być głównymi działaniami edukacyjnymi w praktyce lekarza rodzinnego w celu zapobiegania chorobom układu sercowo‑naczyniowego, zwłaszcza wśród osób starszych.
Bibliografia
Szymańska L.A., Małkowska B., Ładny J.Ł.: Zawał mięśnia sercowego, niestabilna choroba wieńcowa, tętniak aorty piersiowej i zator tętnicy płucnej jako najczęstsze przyczyny hospitalizacji pacjentów z bólem w klatce
piersiowej. Przegl Kardiodiabetol. 2012, 7 (2), 78–84.
Kobus G., Tomaszuk‑Kazberuk A., Bachórzewska‑Gajewska H., Kuleszyńska A., Małyszko J., Dobrzycki S. et al.: Nadciśnienie tętnicze i cukrzyca u pacjentów ze stabilną chorobą wieńcową kierowanych na koronarografię. Przegl Kardiodiabetol. 2012, 7 (1), 8–14.
Wróblewska I., Adamowicz E., Sochocka L., Steciwko A.: Rola prewencjiw chorobie wieńcowej serca. Badania własne w oddziale kardiologii interwencyjnej w Zgorzelcu. Fam Med Prim Care Rev. 2011, 13 (2), 257–263.
Logstrup S., O’Kelly S.: European Cardiovascular Disease Statistics. European Heart Network, Brussels 2012, 35–44.
Wojtyniak B., Goryński P., Moskalewicz B.: Sytuacja zdrowotna ludności Polski i jej uwarunkowania. Narodowy Instytut Zdrowia Publicznego – Państwowy Zakład Higieny, Warszawa 2012.
Sulicka J., Fornal M., Gryglewska B., Wizner B., Grodzicki T.: Wybrane czynniki ryzyka chorób sercowo‑naczyniowych u pacjentów podstawowej opieki zdrowotnej. Nadciś Tętn. 2006, 10 (5), 370–376.
Bogołowska‑Stieblich A., Tałałaj M.: Otyłość a choroby układu sercowo‑naczyniowego. Post N Med. 2013, 5b, 19–25.
Li C., Engstrom G., Hedbald B.: Sex differences in the relationships between BMI, WHR and incidence of cardiovascular disease: a population‑based
cohort study. Int J Obes (Lond). 2006, 30 (12), 1775–1781.
Freiberg M.S., Encina M.J., D’Agostino R.B., Lanier K., Wilson P.W., Vasan R.S.: BMI vs. waist circumference for identifying vascular risk. Obesity. 2008, 16 (2), 463–469.
Yusuf S., Hawken S., Ounpuu S., Bautista L., Franzosi M.G., Commenrford P. et al.: Obesity and the risk of myocardial infarction in 27 000 participants from 52 countries: a case‑control study. Lancet. 2005, 366, 1640–1649.
Ridker P.M., Cushman M., Stampfer M.J., Tracy R.P., Hennekens C.H.: Inflammation, aspirin, and the risk of cardiovascular disease in apparently healthy men. N Engl J Med. 1997, 336 (14), 973–979.
Abel E.D., O’Shea M., Ramasamy R.: Insulin resistance: metabolic mechanism and consequences in the heart. Arterioscler Thromb Vasc Biol. 2012, 32 (9), 2068–2076.
Zasady postępowania w nadciśnieniu tętniczym. Stanowisko Polskiego Towarzystwa Nadciśnienia Tętniczego 2003. Nadciśn Tętn. 2003, 7 (Suppl. A), A3–A21.
Wójtowicz‑Chomicz K., Borzęcki A.: Czy wśród studentów Uniwersytetu Medycznego w Lublinie występuje zjawisko otyłości. Fam Med Prim Care Rev. 2011, 13 (2), 251–253.
Główczyńska R., Pietrasika A., Starczewska M.E., Filipiak K., Opolski G.: Czynniki ryzyka zdarzeń sercowo‑naczyniowych w populacji pacjentów podstawowej opieki zdrowotnej. Przew Lek. 2005, 6, 52–57.
Cybulska B., Kłosiewicz‑Latoszek L.: Co znaczy paradoks otyłości w chorobie wieńcowej? Kardio Pol. 2013, 71 (9), 963–968.
Zdrojewski T., Bandosz P., Szpakowski P.: Rozpowszechnienie głównych czynników ryzyka chorób układu sercowo‑naczyniowego w Polsce. Wyniki badania NATPOL PLUS. Kardiol Pol. 2004, 61, 5–26.