Leczenie bólu w warunkach ambulatoryjnych u chorych z krytycznym niedokrwieniem kończyn

Paweł Rynio, Miłosław Cnotliwy, Arkadiusz Kazimierczak, Anna Rakocz, Teresa Dembińska, Monika Tyszkiewicz-Bandur, Piotr Gutowski

Abstrakt


Wstęp: Kluczowymi elementami leczenia krytycznego niedokrwienia kończyn (CLI) są: zapobieżenie wysokim amputacjom oraz walka z bólem. Aktualnie nie ma rekomendacji dotyczących stosowania leków przeciwbólowych w tym przypadku. Celem pracy była ocena skuteczności leczenia bólu w warunkach ambulatoryjnych.
Materiały i metody: Do badania włączono 88 chorych z rozpoznanym CLI, którzy deklarowali stałe przyjmowanie leku przeciwbólowego od momentu pojawienia się bólu spoczynkowego. Chorych proszono o podanie nazwy leku, a prawdziwość deklaracji zweryfikowano testami na jego obecność w surowicy krwi losowo wybranych 45 osób. U wszystkich chorych, przed i po zastosowaniu ostatniej dawki leku, oceniono natężenie bólu w skali numerycznej (NRS). Określano także ich stan psychiczny za pomocą testu Mini-Mental State Examination (MMSE).
Wyniki: Najczęściej stosowanymi lekami przeciwbólowymi były ketoprofen, ibuprofen i paracetamol. Leczenie przeciwbólowe było skuteczne u 11,4% chorych. Średnie natężenie bólu przed przyjęciem leku wyniosło 8,34 pkt. (SD 1,27), zaś po zażyciu go – 5,85 (SD 1,57). Tylko u 11 chorych potwierdzono obecność w surowicy deklarowanego leku, a w 22 przypadkach znaleziono ślady innego. Dla chorych, którzy twierdzili, że działanie leków przeciwbólowych było nieskuteczne, wartość MMSE wyniosła średnio 22,1 (SD 4,95), dla grupy twierdzącej przeciwnie – 25,1 (SD 4,25), p = 0,07. W grupie chorych deklarujących nieskuteczność przyjmowanych leków czas trwania dolegliwości wynosił średnio 8,2 tygodni (SD 1,39), dla drugiej grupy – 5,2 (SD 5,13), p = 0,06.
Wnioski: Leczenie bólu u chorych z CLI w warunkach ambulatoryjnych jest nieskuteczne, gdyż błędnie wykorzystuje się do niego leki stosowane w leczeniu bólu receptorowego, a nie neuropatycznego. Należy poprawić leczenie bólu u chorych z CLI poprzez edukację lekarzy.

Słowa kluczowe


krytyczne niedokrwienie kończyn; leczenie farmakologiczne bólu.

Pełny tekst:

PDF (English)


DOI: https://doi.org/10.21164/pomjlifesci.605

Copyright (c) 2019 Paweł Rynio, Miłosław Cnotliwy, Arkadiusz Kazimierczak, Anna Rakocz, Teresa Dembińska, Monika Tyszkiewicz-Bandur, Piotr Gutowski

URL licencji: https://creativecommons.org/licenses/by-nc-nd/3.0/pl/