Wpływ muzyki popularnej na odbiór emocjonalny materiału obrazowego u młodzieży gimnazjalnej

Magdalena Chęć, Maria Ligocka, Ewa Łodygowska, Jerzy Samochowiec, Agnieszka Samochowiec

Abstrakt


ABSTRAKT

Wstęp: Znaczenie muzyki ujawnia się w subiektywnym doświadczeniu (uczuciach), ekspresji i zachowaniu emocjonalnym oraz reakcjach fizjologicznych adolescentów. Muzyka maszczególną wartość, gdyż jest akceptowana i lubiana przez młodzież, budzi wyobraźnię, dostarcza wielu wrażeń estetycznych i ma istotny wpływ na osobiste przeżycia odbiorców. Mają oni własne preferencje w jej słuchaniu, które uwarunkowane są czynnikami osobowościowymi i sytuacyjnymi.

Podstawowym celem pracy było określenie wpływu różnych gatunków muzyki na przeżywanie emocji przez młodzież.

Materiały i metody: W projekcie przyjęto, że efekt oddziaływań muzyki zależny jest od wielu czynników, w tym od charakteru muzyki, a także wieku czy płci słuchacza. Autorzy założyli, że u adolescentów słuchanie muzyki popularnej powoduje zmiany w emocjach, gatunek muzyczny określa charakter wzbudzanych emocji, a płeć różnicuje odbiór emocji pod wpływem słuchanej muzyki. Niezbędne dane uzyskano za pomocą eksperymentu 

psychologicznego. Wykorzystano ankietę do oceny wyjściowego nastroju badanych, którym zaprezentowano 3-minutowy materiał muzyczny w zależności od badanej grupy (hip-hop, pop, metal) oraz dano do oceny 21 zdjęć z bazy IAPS (The International Affective Picture System). Następnie badani wypełniali autorski kwestionariusz dotyczący danych demograficznych, preferencji muzycznych, a także pytań np. o problemy ze słuchem. W badaniu uczestniczyło 388 uczniów z drugich i trzecich klas szczecińskich gimnazjów.

Wyniki: Przeprowadzone badanie eksperymentalne pozwala na określenie zależności przyczynowo-skutkowej pomiędzy słuchaniem muzyki a emocjami młodzieży. Wykazano, żesłuchanie muzyki popularnej wywołuje zmiany w emocjach adolescentów. Zmiany te mają bardziej negatywny niż pozytywny wpływ na emocjonalny odbiór rzeczywistości przez młodych ludzi. Płeć nastolatków pełni funkcję różnicującą w odbiorze emocjonalnym obrazów pod wpływem słuchanej muzyki.

Wnioski: Wyniki eksperymentu dowodzą, że słuchanie określonego gatunku muzycznego przez młodzież w okresie adolescencji może odgrywać istotną i specyficzną rolę w ich rozwoju oraz funkcjonowaniu społeczno-emocjonalnym, a zarazem wskazują na konieczność podjęcia dalszych badań dotyczących omawianej problematyki.


Słowa kluczowe


muzyka; młodzież; emocje

Pełny tekst:

PDF

Bibliografia


Sloboda JA, Juslin PN. Psychological perspectives on music and emotion. In: Juslin PN, Sloboda JA, editors. Music and emotion: Theory and research. Oxford: Oxford University Press; 2001. p. 71-104.

Scherer KR. Which emotions can be induced by music? What are the underlying mechanisms? And how can we measure them? J New Music Res 2004;33(3):239-51. doi: 10.1080/0929821042000317822.

Larsen RJ. Toward a science of mood regulation. Psychol Inq 2000;11(3):129-41. doi: 10.1207/S15327965PLI1103_01.

Frijda NH. The laws of emotion. Am Psychol 1988;43(5):349-58.

Rentfrow PJ. The role of music in everyday life: Current directions in the social psychology of music. Soc Personal Psychol Compass 2012;6(5):402-16. doi: 10.1111/j.1751-9004.2012.00434.x.

Krout RE. Music listening to facilitate relaxation and promote wellness: Integrated aspects of our neurophysiological responses to music. Arts Psychother 2007;34(2):134-41. doi: 10.1016/j.aip.2006.11.001.

Etzel JA, Johnsen EL, Dickerson J, Tranel D, Adolphs R. Cardiovascular and respiratory responses during musical mood induction. Int J Psychophysiol 2006;61(1):57-69. doi: 10.1016/j.ijpsycho.2005.10.025.

Chtourou H, Chaouachi A, Hammouda O, Chamari K, Souissi N. Listening to music affects diurnal variation in muscle power output. Int J Sports Med 2012;33(1):43-7. doi: 10.1055/s-0031-1284398.

Johnsen EL, Tranel D, Lutgendorf S, Adolphs R. A neuroanatomical dissociation for emotion induced by music. Int J Psychophysiol 2009;72(1):24-33. doi: 10.1016/j.ijpsycho.2008.03.011.

Roy M, Mailhot JP, Gosselin N, Paquette S, Peretz I. Modulation of the startle reflex by pleasant and unpleasant music. Int J Psychophysiol 2009;71(1):37-42. doi: 10.1016/j.ijpsycho.2008.07.010.

Boso M, Politi P, Barale F, Enzo E. Neurophysiology and neurobiology of the musical experience. Funct Neurol 2006;21(4):187-91.

Panksepp J, Bernatzky G. Emotional sounds and the brain: the neuro-affective foundations of musical appreciation. Behav Processes 2002;60(2):133-55.

Russell JA. A circumplex model of affect. J Pers Soc Psychol 1980;39(6):1161-78. doi: 10.1037/h0077714.

Lang PJ, Bradley MM, Cuthbert BN. International affective picture system (IAPS): Affective ratings of pictures and instruction manual. Technical Report A-8. Gainesville: University of Florida; 2008.

Gabrielsson A. Experiencing music. Can J Res Music Education 1991;33:21-6.

Larson R, Kubey R. Television and music: contrasting media in adolescent life. Youth Soc 1983;15(1):13-31. doi: 10.1177/0044118X83015001002.

Saarikallio S, Erkkila J. The role of music in adolescents’ mood regulation. Psychol Music 2007;35(1):88-109. doi: 10.1177/0305735607068889.

Knobloch S, Zillmann D. Mood management via the digital jukebox. J Commun 2002;52(2):351-66. doi: 10.1111/j.1460-2466.2002.tb02549.x.

Skånland MS. Everyday music listening and affect regulation: The role of MP3 players. Int J Qual Stud Health Well-being 2013;8:1-11. doi: 10.3402/qhw.v8i0.20595.

Gabrielsson A. Emotion perceived and emotion felt: same or different? Music Sci 2002;Spec issue 2001–2002:123-47. doi: 10.1177/10298649020050S105.

Kawakami A, Furukawa K, Katahira K, Okanoya K. Sad music induces pleasant emotion. Front Psychol 2013;311(4):1-15. doi: 10.3389/fpsyg.2013.00311.

Redker C, Gibson B. Music as an unconditioned stimulus: Positive and negative effects of country music on implicit attitudes, explicit attitudes, and product choice. J Applied Social Psychol 2009;39(11):2689-705. doi: 10.1111/j.1559-1816.2009.00544.x.

Hunter PG, Glenn-Schellenberg E, Stalinski SM. Liking and identifying emotionally expressive music: age and gender differences. J Exp Child Psychol 2011;110(1):80-93. doi: 10.1016/j.jecp.2011.04.001.

North AC, Hargreaves DJ, O’Neill SA. The importance of music to adolescents. Br J Educ Psychol 2000;70(2):255-72.

Lonsdale AJ, North AC. Why do we listen to music? A uses and gratifications analysis. Br J Psychol 2011;102(1):108-34. doi: 10.1348/000712610X506831.

North AC, Hargreaves DJ, Hargreaves JJ. Uses of music in everyday life. Mus Percept 2004;22(1):41-77. doi: 10.1525/mp.2004.22.1.41.

McFerran KS, Saarikallio S. Depending on music to feel better: Being conscious of responsibility when appropriating the power of music. Arts Psychother 2014;41(1):89-97. doi: 10.1016/j.aip.2013.11.007.

Saarikallio S. Music as mood regulation in adolescence. Jyväskylä: University of Jyväskylä; 2007.

Deliége I, Sloboda JA. Perception and cognition of music. Hove: Psychology Press; 1997.

Selfhout MH, Branje SJ, ter Bogt TF, Meeus WH. The role of music preferences in early adolescents’ friendship formation and stability. J Adolesc 2009;32(1):95-107. doi: 10.1016/j.adolescence.2007.11.004.

North AC, Hargreaves DJ. Lifestyle correlates of musical preference: 1. Relationships, living arrangements, beliefs, and crime. Psychol Music 2007;35(1):58-87. doi: 10.1177/0305735607068888.

Bakagiannis S, Tarrant M. Can music bring people together? Effects of shared musical preference on intergroup bias in adolescence. Scand J Psychol 2006;47(2):129-36. doi: 10.1111/j.1467-9450.2006.00500.x.

Martin G, Clarke M, Pearce C. Adolescent suicide: music preference as an indicator of vulnerability. J Am Acad Child Adolesc Psychiatry 1993;32(3):530-5. doi: 10.1097/00004583-199305000-00007.

Recours R, Aussaguel F, Trujillo N. Metal music and mental health in France. Cult Med Psychiatry 2009;33(3):473-88. doi: 10.1007/s11013-009-9138-2.

Hines M, McFeman K. Metal made me who I am: seven adult men reflect on their engagement with metal music during adolescence. Int J Community Music 2014;7(2):205-22. doi: 10.1386/ijcm.7.2.205_1.

Gordon T, Hakanen E, Wells A. Music preferences and the use of music to manage emotional states: Correlates with self-concept among adolescents. Paper presents at the annual meeting of the International Communication Association, Miami (FL); 1992.

De L’Etoile SK. The effectiveness of music therapy in group psychotherapy for adults with mental illness. Arts Psychother 2002;29(2):69-78. doi: 10.1016/S0197-4556(02)00139-9.

Bharucha JJ, Curtis M, Paroo K. Varieties of musical experience. Cognition 2006;100(1):131-72. doi: 10.1016/j.cognition.2005.11.008.

Bigand E, Poulin-Charronnat B. Are we “experienced listeners”? A review of the musical capacities that do not depend on formal musical training. Cognition 2006;100(1):100-30. doi: 10.1016/j.cognition.2005.11.007.

Peretz I. The nature of music from a biological perspective. Cognition 2006;100(1):1-32. doi: 10.1016/j.cognition.2005.11.004.

Juslin PN, Västfjäll D. Emotional responses to music: the need to consider underlying mechanisms. Behav Brain Sci 2008;31(5):559-75. doi: 10.1017/S0140525X08005293.

Mulder J, Bogt TT, Raaijmakers Q, Vollebergh W. Music taste groups and problem behavior. J Youth Adolesc 2006;36(3):313-24. doi: 10.1007/s10964-006-9090-1.

Primack BA, Silk JS, DeLozier CR, Shadel WG, Dillman Carpentier FR, Dahl RE, et al. Using ecological momentary assessment to determine media use by individuals with and without major depressive disorder. Arch Pediatr Adolesc Med 2011;165(4):360-5. doi: 10.1001/archpediatrics.2011.27.

Baker F, Bor W. Can music preference indicate mental health status in young people? Australas Psychiatry 2008;16(4):284-8. doi: 10.1080/10398560701879589.

Scheel KR, Westefeld JS. Heavy metal music and adolescent suicidality: an empirical investigation. Adolescence 1999;34(134):253-73.

McFerran K. Music and adolescents. In: Rickard N, McFerran K, editors. Life-long engagement in music: Benefits for health and well-being. New York: Nova Science Publishers; 2012. p. 95-106.

Ekinci O, Topçuoğlu V, Topçuoğlu OB, Sabuncuoğlu O, Berkem M. The association between music preferences and psychiatric problems in adolescents. Marmara Med J 2012;25:47-52.

Wingood GM, DiClemente R, Bernhardt JM, Harrington K, Davies SL, Robillard A, et al. A prospective study of exposure to rap music videos and African American female adolescents’s health. Am J Public Health 2003;93(3):437-9.

Elligan D. Rap therapy: A guide for communicating with youth and young adults through rap music. New York: Defina; 2004.

De Jesus E. Youth cultural competence. Maryland: Youth Development and Research; 2003.

Arnett JJ. Adolescents’ uses of media for self-socialization. J Youth Adolesc 1995;24(5):519-33.

Dickinson D, Johnson M, Katz J. Death, dying, and bereavement. London: Sage; 2000.




DOI: https://doi.org/10.21164/pomjlifesci.493

Copyright (c) 2018 Magdalena Chęć, Maria Ligocka, Ewa Łodygowska, Jerzy Samochowiec, Agnieszka Samochowiec

URL licencji: https://creativecommons.org/licenses/by-nc-nd/3.0/pl/