Racjonalność w kontekście koncepcji mózgu emocjonalnego

Wiesław Dyk

Abstrakt


Natura emocji stanowi przedmiot obróbki w ramach procesów ewolucyjnych począwszy od pierwszego etapu genezy pierwotnej struktury i funkcji mózgu. Na tym etapie można doszukiwać się wspólnego ogniwa człowieka i zwierzęcia. Istotne znaczenie zyskują neurobiologiczne osiągnięcia odnośnie mózgu naczelnych, w tym także człowieka. Na uwagę zasługują badania Josepha LeDoux w zakresie tzw. modelu pamięci emocjonalnej. Systematyczne ujęcia tegoż autora prowadzą do zainteresowania emocjami i odróżnienia ich od procesów emocjonalnych dokonujących się w mózgu. Emocje zawsze są aktualne i świadome, angażują niemalże cały mózg i nie są związane z jednym tylko jego układem. Dodatkowo wpływają one na funkcjonowanie myśli i podejmowane działania. Procesy emocjonalne są przywoływane z pamięci celem porównania z bezpośrednimi, aktualnymi oraz świadomym przeżyciami emocjonalnymi. Na obecnym stadium ewolucji mózgu może dojść do zrównania bodźców płynących z kory mózgowej i ciała migdałowatego. Wtedy, gdy następuje spójne, harmonijne działanie sfery racjonalnej i emocjonalnej mózgu, myślom, mowie i działaniom (duchowi) większe znaczenie nadają struktury mózgu odpowiedzialne za racjonalność. Zdarza się to, lecz sfera emocji współcześnie zdaje się dominować. Mając powyższe na względzie, słuszna wydaje sie teza, wedle której człowiek to homo affectus (chociaż powszechnie określa się go homo sapiens) i w ewolucyjnym procesie zmierza do stadium homo spirituale, albo pod względem twórczego życia na Ziemi – homo creator (chociaż przewiduje się, że będzie to homo sapientissmus).

Słowa kluczowe


mózg emocjonalny; neurobiologia; ewolucja mózgu; emocje; procesy emocjonalne; poznanie emocjonalne

Pełny tekst:

PDF


DOI: https://doi.org/10.21164/pomjlifesci.543

Copyright (c) 2019 Wiesław Dyk

URL licencji: https://creativecommons.org/licenses/by-nc-nd/3.0/pl/