Style radzenia sobie ze stresem wśród ratowników medycznych i studentów ratownictwa medycznego

Sylwia Jałtuszewska, Monika Rut, Andrzej Rut, Kazimiera Hebel

Abstrakt


Wstęp: Zagadnieniem stresu i sposobami radzenia sobie z nim od wielu lat zajmują się specjaliści psychologii oraz naukowcy z innych dziedzin, zwłaszcza medycyny, pedagogiki i socjologii. Państwowe Ratownictwo Medyczne jest strukturą szczególnie narażoną na obciążenia psychofizyczne i stres. Studenci i słuchacze kierunków ratownictwo medyczne do pracy zawodowej są przygotowywani w warunkach pracowni symulacyjnych, w których uczą się podejmowania racjonalnych decyzji, natomiast praktyki zawodowe odbywają w warunkach naturalnych, odzwierciedlających charakter przyszłej, niezwykle trudnej pracy.

Celem pracy była ocena natężenia poziomu stresu i sposobu radzenia sobie ze stresem w grupie czynnych zawodowo ratowników medycznych, studentów i słuchaczy ratownictwa medycznego.

Materiały i metody: Do oceny poziomu stresu zastosowano test PSS-10, natomiast do oceny sposobów radzenia sobie ze stresem zastosowano kwestionariusz CISS pozwalający na określenie stylu radzenia sobie ze stresem.

Wyniki: Grupę badawczą stanowiło 87 (100%) respondentów, wśród których było 29 (33,33%) ratowników medycznych pracujący w Systemie Państwowego Ratownictwa Medycznego, 29 (33,33%) studentów studiów pierwszego stopnia kierunku ratownictwo medyczne Akademii Pomorskiej w Słupsku oraz 29 (33,33%) słuchaczy 2-letniego studium kierunku ratownictwo medyczne przy szkole Towarzystwa Edukacji Dorosłych i Młodzieży. Średnia wieku całej grupy oscylowała w granicach 29,91 (SD = 7,75). W odniesieniu do stylów radzenia sobie ze stresem średnie najwyższe wartości we wszystkich grupach występowały w stylu skoncentrowanym na zadaniu. Wśród czynnych zawodowo ratowników medycznych staż pracy istotnie statystycznie wpływa na poziom stresu i style radzenia sobie ze stresem (p = 0,0000).

Wnioski: Styl skoncentrowany na zadaniu jest stylem radzenia sobie ze stresem zarówno wśród studentów i słuchaczy kierunku ratownictwo medyczne, jak i w grupie pracujących zawodowo ratowników medycznych.


Słowa kluczowe


ratownik medyczny; student; styl; stres

Pełny tekst:

PDF

Bibliografia


Steciwko A, Mastalerz-Migas A. Definicja stresu oraz wpływ przewlekłych sytuacji stresowych na stan zdrowia człowieka. In: Rola psychologa i psychiatry w radzeniu sobie ze stresem przewlekłym. Wrocław: Wydawnictwo Urban & Partner; 2012. p. 14-8.

Heszen-Niejodek I. Konteksty stresu psychologicznego. Katowice: Wydawnictwo Uniwersytetu Śląskiego; 2002. p. 22-4.

Grygorczuk A. Pojęcie stresu w medycynie i psychologii. Psychiatria 2008;5:111-5.

Steciwko A, Mastalerz-Migas A. Definicja stresu oraz wpływ przewlekłych sytuacji stresowych na stan zdrowia człowieka. In: Stres oraz wypalenie zawodowe. Wrocław: Wydawnictwo Urban & Partner; 2012. p. 5.

Heszen I. Psychologia stresu. Warszawa: Wydawnictwo Naukowe PWN; 2014.

Ogińska-Bulik N, Kaflik-Pieróg M. Stres zawodowy w służbach ratowniczych. Łódź: Wydawnictwo Wyższej Szkoły Humanistyczno-Ekonomicznej w Łodzi; 2007. p. 37-8.

Strelau J, Jaworowska A, Wrześniewski K., Szczepaniak P. Podręcznik CiSS – Kwestionariusz Radzenia Sobie w Sytuacjach Stresowych. Warszawa: Pracownia Testów Psychologicznych Polskiego Towarzystwa Psychologicznego; 2005.

Juczyński Z, Ogińska-Bulik N. Narzędzia pomiaru stresu i radzenia sobie ze stresem. Warszawa: Pracownia Testów Psychologicznych Polskiego Towarzystwa Psychologicznego; 2009.

Hornowska E. Testy psychologiczne: teoria i praktyka. Warszawa: Wydawnictwo Scholar; 2007. p. 136.

Nowakowska K, Jabłkowska-Górecka K, Borkowska A. Style radzenia sobie ze stresem i zespół wypalenia zawodowego u studentów ratownictwa medycznego i ratowników medycznych. Psychiatr Psychol Klin 2009;9(4):242-8.

Ślusarska B, Nowicki G, Jędrzejewicz D. Poziom odczuwanego stresu i czynniki stresogenne na stanowisku pracy ratownika medycznego. Pielęg XXI w 2014;1(46):11-8.

Bartczak M, Bartczak M. Natężenie stresu i sposoby radzenia sobie ze stresem u ratowników medycznych i studentów ratownictwa medycznego. Rocznik Naukowy Kujawsko-Pomorskiej Szkoły Wyższej w Bydgoszczy. Nauki o Edukcaji 2009;5:7-17.

Chang EM, Bidewell JW, Hungtington AD, Daly J, Johnson A, Wilson H, et. al. A survey of role stress, coping and health in Australian and New Zealand hospital nurses. Int J Nurs Stud 2007;44(8):1354-62.




DOI: http://dx.doi.org/10.21164/pomjlifesci.331

Copyright (c) 2017 Sylwia Jałtuszewska, Monika Rut, Andrzej Rut, Kazimiera Hebel

URL licencji: https://creativecommons.org/licenses/by-nc-nd/3.0/pl/